Ασκήσεις για εξάσκηση σε αριθμητικές ποσότητες

Γράφει η Παπαδοπούλου Ειρήνη


Παρακάτω ακολουθούν απλές ασκήσεις για εξάσκηση  σε αριθμητικές ποσότητες.

Χορηγούνται στην προσχολική ηλικία και στην πρώτη σχολική ηλικία!

1.Αντιστοίχησε τους κύκλους με τον αριθμό

ΟΟΟΟ                        1

ΟΟΟ                           4

Ο                                 3

ΟΟΟΟΟΟ                   6


2.Ζωγράφισε 5 κύκλους
   Ζωγράφισε 7 κύκλους
   Ζωγράφισε 3 κύκλους


3.Στρώστε το τραπέζι μαζί με τα παιδιά  σας!Βάλτε πιρούνια, μαχαίρια και κουτάλια!


4.Παίξτε με τα τουβλάκια και κάντε πύργους, μετρώντας τουβλάκια!


Καλή Διασκέδαση!!
   

Mύθοι και αλήθειες για τον Αυτισμό

Γράφει η Αδριανή Χατζηεμμανουήλ 

Λογοθεραπεύτρια και Επιστημονική Υπεύθυνη του Κέντρου Θεραπευτικής Παρέμβασης «Λέξημα» στη Μυτιλήνη 

Τηλ επικοινωνίας: 2251055109

O Αυτισμός σύμφωνα με το DSM- V ορίζεται πλέον ως Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος και περιγράφεται από ποικίλα χαρακτηριστικά. Στις μέρες μας είναι μια λέξη που την ακούμε  όλο και πιο συχνά και η οποία συνοδεύεται με σκέψεις, ιδέες , απόψεις και εμπειρίες. Ας δούμε λοιπόν ποιοι ισχυρισμοί  από αυτούς που ακούμε αντικατοπτρίζουν την αλήθεια.

ΜΥΘΟΣ:  Οι άνθρωποι με αυτισμό έχουν νοητική υστέρηση.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Συχνά ο αυτισμός συνοδεύεται τόσο με εξαιρετικές ικανότητες όσο και με δυσκολίες. Αρκετοί άνθρωποι με αυτισμό παρουσιάζουν κανονικό ή αρκετά υψηλό δείκτη νοημοσύνης (IQ) και εξαιτίας αυτού έχουν ιδιαίτερη κλήση σε μαθηματικά, μουσική και διάφορες θετικές επιστήμες.

ΜΥΘΟΣ: Τα άτομα με αυτισμό δε θέλουν φίλους.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Αν κάποιος στο περιβάλλον σας έχει αυτισμό πιθανότατα δυσκολεύεται στην κοινωνικοποίηση του , παράγοντας που επηρεάζει σημαντικά την αλληλεπίδραση του με τους υπόλοιπους.  Μπορεί να δείχνει ντροπαλός ή μη φιλικός αλλά αυτό συμβαίνει γιατί δυσκολεύεται να μεταδώσει την ανάγκη του για επικοινωνία με τον τρόπο που το κάνετε εσείς.

ΜΥΘΟΣ: Οι άνθρωποι με αυτισμό δεν έχουν ή δεν εκφράζουν συναισθήματα .

ΑΛΗΘΕΙΑ: Ο αυτισμός δεν καθιστά το άτομο ανίκανο να νιώσει ή να εκφράσει τα συναισθήματα του , απλώς το άτομο αυτό εκφράζεται με διαφορετικό τρόπο από αυτούς που γνωρίζουμε εμείς.

ΜΥΘΟΣ: Τα άτομα με αυτισμό δεν καταλαβαίνουν τα συναισθήματα των άλλων.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Ο αυτισμός επηρεάζει την ικανότητα του ατόμου να κατανοεί τη μη λεκτική διαπροσωπική επικοινωνία. Έτσι για παράδειγμα, τα άτομα αυτά μπορεί να μην αναγνωρίζουν την «γλώσσα του σώματος» ή τον σαρκασμό , αλλά όταν τα συναισθήματα μεταδίδονται πιο αναλυτικά είναι πολύ πιο πιθανό να νιώσουν συμπάθεια ή συμπόνια για τους άλλους.

ΜΥΘΟΣ:  Οι άνθρωποι με αυτισμό που δεν έχουν προφορικό λόγο, δεν τον κατανοούν   και έχουν σοβαρή διανοητική καθυστέρηση.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Η απουσία προφορικού λόγου στα άτομα αυτά δεν αποτελεί προϋπόθεση για την ύπαρξη νοητικής υστέρησης. Οι άνθρωποι με αυτισμό μπορούν να κατανοήσουν τους υπολοίπους και να επικοινωνούν μαζί τους με εναλλακτικές μορφές επικοινωνίας που είτε έχουν διδαχθεί από λογοθεραπευτές είτε έχουν αναπτύξει από μόνοι τους (πχ. επικοινωνία μέσω εικόνων ή συμβολισμών)

ΜΥΘΟΣ: Τα άτομα με αυτισμό αποφεύγουν την βλεμματική επαφή και γίνονται αγενή σκόπιμα.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Η απουσία βλεμματικής επαφής στο στάδιο της επικοινωνίας δε θεωρείται απαραίτητα ότι είναι σημάδι αγένειας. Συχνά τα άτομα με αυτισμό το βρίσκουν πολύ δύσκολο και επίπονο να διατηρούν το βλέμμα τους στο συνομιλητή τους.

ΜΥΘΟΣ: Ο αυτισμός προκαλείται από την κακή ανατροφή του παιδιού από τους γονείς.

ΑΛΗΘΕΙΑ:  Τη δεκαετία του ’50, υπήρχε μία θεωρία που ονομαζόταν «η υπόθεση της ψυχρής μητέρας» ( Refrigerator mother Hypothesis) , η οποία υποστήριζε ότι  ο αυτισμός προκαλείται από μητέρες που ήταν ανίκανες να μεταδώσουν αγάπη και ζεστασιά στα παιδιά τους. Αυτή η θεωρία έχει καταρριφθεί εδώ και πολλά χρόνια , γύρω στα τέλη της δεκαετίας  του 70. Ο τρόπος που μεγαλώνει ένα παιδί δεν αποτελεί αιτία εμφάνισης του Αυτισμού, καθώς πρόκειται  για μία εκ γενετής κατάσταση.

ΜΥΘΟΣ: Ο αυτισμός είναι αποτέλεσμα μίας συναισθηματικής διαταραχής ή άγχους.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Ο αυτισμός είναι μία δια βίου νευροαναπτυξιακή διαταραχή. Ωστόσο πολλοί άνθρωποι με αυτισμό παρουσιάζουν συχνά διαταραχές άγχους ή συναισθηματικές διαταραχές.

ΜΥΘΟΣ:Ο αυτισμός εμφανίζεται μόνο στα αγόρια.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Ο αυτισμός μπορεί να διαγνωστεί και στα δυο φύλα (αγόρια και κορίτσια). Παρά το γεγονός αυτό, στατιστικές έρευνες έχουν δείξει ότι  στα τέσσερα παιδιά με αυτισμό τα τρία είναι αγόρια. Επίσης σύμφωνα με έρευνα που έχει διεξάγει η NAS  ( National Autistic Society) το 2012, ισχυρίζεται ότι είναι δυσκολότερο να δοθεί διάγνωση στα κορίτσια.

ΜΥΘΟΣ: Μπορεί να διαγνωστεί κάποιος με αυτισμό μόνο κατά την παιδική ηλικία.

ΑΛΗΘΕΙΑ:  Η διάγνωση αυτισμού μπορεί να γίνει σε οποιαδήποτε ηλικία, καθώς όπως προαναφέρθηκε είναι μια δια βίου διαταραχή.  Η διάγνωση μπορεί να βοηθήσει το άτομο να κατανοήσει γιατί αισθάνεται διαφορετικά από τους υπόλοιπους . Ωστόσο κάποιοι άνθρωποι ζούνε με αυτισμό για όλη τους τη ζωή χωρίς να έχουν διαγνωστεί.

ΜΥΘΟΣ: Ο αυτισμός είναι μόνο μια νευροαναπτυξιακή διαταραχή και δεν συνυπάρχει με άλλες διαταραχές ή δυσκολίες.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Έρευνες έχουν δείξει ότι πολλοί άνθρωποι με αυτισμό μπορεί να παρουσιάζουν και γαστροεντερικές δυσκολίες, τροφικές ευαισθησίες  και άλλες αλλεργίες. Επίσης ο αυτισμός ενδέχεται να συνυπάρχει  με διαταραχές όπως Σύνδρομο Down, Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής – Υπερκινητικότητα (ΔΕΠ-Υ), επιληψίες ή μαθησιακές δυσκολίες.

ΜΥΘΟΣ: Οι άνθρωποι με αυτισμό είναι όλοι ίδιοι.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Ο αυτισμός είναι μια διαταραχή ο οποίος περιγράφεται από ένα  ευρύ φάσμα που περικλείει  πολλά διαφορετικά χαρακτηριστικά (γι’ αυτό και ορίζεται ως Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος ή ΔΑΦ). Το να ξέρουμε ένα άτομο με αυτισμό σημαίνει αυτό ακριβώς «ξέρουμε ΕΝΑ άτομο με αυτισμό». Οι δυσκολίες ή οι ικανότητες αυτού του ατόμου δεν είναι ενδεικτικές για την σκιαγράφηση ενός άλλου ανθρώπου με αυτισμό.

ΜΥΘΟΣ: Τα χαρακτηριστικά του αυτισμού που παρουσιάζουν κάποιοι άνθρωποι είναι παροδικά και με το χρόνο θα εξαφανιστούν.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Έρευνες έχουν δείξει ότι ο αυτισμός πηγάζει από βιολογικούς και γενετικούς παράγοντες που επηρεάζουν την εγκεφαλική ανάπτυξη και είναι μία δια βίου κατάσταση. Ωστόσο έχει αποδειχτεί ότι η έγκαιρη παρέμβαση από επαγγελματίες υγείας μπορεί να βελτιώσει αρκετά το επίπεδο ανάπτυξης του ατόμου με αυτισμό.

ΜΥΘΟΣ: Τα  στατιστικά εμφάνισης του αυτισμού αυξάνονται σταθερά τα τελευταία 40 χρόνια.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Ο βαθμός εμφάνισης του αυτισμού έχει αυξηθεί κατά 600% τα τελευταία 20 χρόνια. Το 1975 έρευνα έδειξε ότι  1 στις 1.500 γεννήσεις ήταν παιδί με αυτισμό ενώ το 2009 η αναλογία είχε αλλάξει σε  1 στις 110 γεννήσεις . Σήμερα επιδημιολογικές έρευνες στην Αμερική αναφέρουν ότι 1 στις 88 γεννήσεις διαγιγνώσκονται με αυτισμό.

ΜΥΘΟΣ: Όλα τα παιδιά με αυτισμό πηγαίνουν σε ειδικό σχολείο.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Τα περισσότερα παιδιά με αυτισμό φοιτούν σε σχολείο γενικής εκπαίδευσης είτε με τη βοήθεια παράλληλης στήριξης είτε χωρίς αυτήν. Ωστόσο παιδιά που βρίσκονται στο φάσμα του αυτισμού και παρουσιάζουν χαμηλό επίπεδο λειτουργικότητας φοιτούν σε σχολείο ειδικής εκπαίδευσης , προκειμένου να λάβουν την εκπαίδευση με διαφορετικό τρόπο που θα είναι περισσότερο κατανοητός για τα ίδια.

ΜΥΘΟΣ: Τα άτομα με αυτισμό είναι ανίκανα να εργαστούν.

ΑΛΗΘΕΙΑ:  Στις μέρες μας υπάρχουν μεγάλες προσδοκίες για την επαγγελματική αποκατάσταση των ατόμων με αυτισμό. Υπάρχουν φορείς που στηρίζουν τα άτομα αυτά τόσο στην εκπαίδευσή τους  σε κάποια σχολή όσο και στην επαγγελματική τους αποκατάσταση με απώτερο σκοπό την αυτονομία και ανεξαρτησία τους.  

ΜΥΘΟΣ: Οι άνθρωποι με αυτισμό δεν θα μπορούν να επιτύχουν τίποτα στη ζωή τους.

ΑΛΗΘΕΙΑ: Κάποιοι από τους πιο επιτυχημένους και δημιουργικούς ανθρώπους στο κόσμο   θεωρείται ότι είχαν αυτισμό, όπως ο Μότσαρτ και ο Νιούτον. Τα άτομα με αυτισμό μπορεί  να παρουσιάζουν επίπεδα συγκέντρωσης , αξιοπιστίας και ακρίβειας ανώτερα από  ότι διαθέτουν οι υπόλοιποι άνθρωποι.

Πηγές: www.autismspeaks.org

             www.autism.org.uk

   

Αισθητηριακή Ολοκλήρωση

Γράφει η Αλίκη Σγουρέλλη

Εργοθεραπεύτρια στο Κέντρο Θεραπεύτικης Παρέμβασης «ΛΕΞΗΜΑ»

Τι αφορά η αισθητηριακή ολοκλήρωση;

Τι εξυπηρετεί;

Ποιος την κάνει και πώς θα πρέπει να είναι διαμορφωμένος ο χώρος;

Που απευθύνεται;

Όλοι πιστεύουμε ότι οι αισθήσεις μας είναι 5, μιλώντας για την όραση, ακοή, όσφρηση, γεύση και αφή.

Σύμφωνα, όμως, με την θεωρία της Αισθητηριακής Ολοκλήρωσης υπάρχουν ακόμη δύο αισθήσεις που βοηθάνε το σώμα μας εξίσου στην οργάνωση και επεξεργασία αισθητηριακών ερεθισμάτων. Πιο συγκεκριμένα, αυτές οι δύο αισθήσεις είναι το αιθουσαίο και το ιδιοδεκτικό σύστημα.

Ας δούμε πιο αναλυτικά, τις τρεις βασικότερες από όλες τις αισθήσεις :

·         Απτικό σύστημα: είναι υπεύθυνο για την επεξεργασία ερεθισμάτων αφής, θερμοκρασίας, πόνου κλπ μέσω του δέρματος.

·         Αιθουσαίο σύστημα: Είναι υπεύθυνο για την επεξεργασία ερεθισμάτων από την θέση και την κίνηση της κεφαλής στο χώρο μέσω του εσωτερικού του αυτιού   π.χ. η θέση της κεφαλής ενώ το παιδί βρίσκεται σε πρηνή θέση στο κρεβάτι και διαβάζει.

Ιδιοδεκτικό σύστημα: είναι υπεύθυνο για την επεξεργασία των ερεθισμάτων που εισέρχονται από τους μύες και τις αρθρώσεις   και          είναι εκείνο που συμβάλει στην ρύθμιση του ατόμου για παράδειγμα όταν βιώνει άγχος, σφίγγει τα χέρια του για να χαλαρώσει.

Αν και η αισθητηριακή ολοκλήρωση προκύπτει με την ωρίμανση, πολλές φορές παρατηρείται ανεπαρκής επεξεργασία των αισθητηριακών ερεθισμάτων που ερμηνεύει πολλές συμπεριφορές των ατόμων. Για παράδειγμα, παρατηρείται δυσκολία στον συντονισμό των κινήσεων άκρων και ματιών, ισορροπίας, στάσης σώματος, χαμηλή ανοχή σε ερεθίσματα όπως η πλαστελίνη κ.α. με αντίστοιχες υφές, επιλεκτικότητα σε γεύσεις ή ακόμη και η επιμονή του παιδιού να προτιμά αλεσμένα και κρέμες, ακούγοντας δυνατούς ήχους να κλείνει τα αυτιά του κλπ.

Η αξιολόγηση του παιδιού γίνεται από τον εργοθεραπευτή και βασίζεται σε εξειδικευμένα αξιολογητικά τεστ και κλινικές παρατηρήσεις, ερχόμενο το παιδί σε επαφή με αισθητηριακές πληροφορίες.

Στόχος είναι να ρυθμιστεί και να οργανωθεί το κεντρικό νευρικό σύστημα του ατόμου μέσω ερεθισμάτων, αλλά και ο κατάλληλος έλεγχος και διαχείριση της αισθητηριακής πληροφορίας όταν εισέρχεται στο σώμα.

Το πρόγραμμα που ακολουθεί το κάθε παιδί είναι εξατομικευμένο και προσαρμοσμένο στις ανάγκες του. Μέσα από δραστηριότητες με πολυαισθητηριακό χαρακτήρα το άτομο προσαρμόζεται και θέτει τον εαυτό  του σε νέες προκλήσεις, δραστηριότητες και αισθητηριακές πληροφορίες, έτοιμο να προχωρήσει στην καθημερινότητα του πιο λειτουργικά και αυτόνομα.

Ο χώρος που πραγματοποιείται η μέθοδος της Αισθητηριακής Ολοκλήρωσης είναι εξειδικευμένος με ποικιλία ερεθισμάτων που καλύπτουν ένα ευρύ πεδίο αισθητητηριακών πληροφοριών όπως κούνιες, μπάλες, στρώματα, φωτισμός, τοίχος αναρρίχησης κλπ.

Τέλος, η Αισθητηριακή ολοκλήρωση απευθύνεται σε:

·         Βρέφη που έχουν γεννηθεί πρόωρα και εμφανίζουν υπερευαισθησία στο νευρικό σύστημα και πολλαπλά παθολογικά προβλήματα.

·         Παιδιά με αυτισμό και άλλες αναπτυξιακές διαταραχές παρουσιάζοντας υπερευαισθησία ή υποευαισθησία σε ερεθίσματα.

·         Παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες. Σύμφωνα με έρευνες παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες έχουν αισθητηριακές δυσκολίες και με πρώιμη παρέμβαση θα μπορούσαν να βελτιώσουν τη σχολική επίδοση

·         Άτομα με εγκεφαλική βλάβη μετά από ατύχημα για την επανάκτηση μιας χαμένης αίσθησης

Η μέθοδος της Αισθητηριακής Ολοκλήρωσης πραγματοποιείται μόνο από εξειδικευμένους εργοθεραπευτές!!

Δραστηριότητα ορθογραφίας

Γράφει η Δέσποινα Χατζησταυρίδου

Eιδική Παιδαγωγός

Η εκμάθηση της ορθογραφίας δυσκολεύει τα παιδιά σε μικρές ηλικίες!

Για αυτό το λόγο χρειάζεται κόλπα-παιχνίδια για να καταφέρουν γρήγορα αλλά και χωρίς κόπο γονείς και παιδιά το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα. Μια εύκολη και γρήγορη λύση αποτελεί η παρακάτω δραστηριότητα με την οποία το παιδί μπορεί να κατανοήσει και να απομνημονεύσει τις καταλήξεις των ρημάτων. 

Τα υλικά που θα χρειαστείτε είναι:

1 ή περισσότερα χαρτόνια ή χαρτιά Α4 ( αναλόγως πόσα ρήματα θέλετε να γράψετε)

2 μαρκαδόρους με διαφορετικό χρώμα 

2 ή περισσότερα ξυλάκια του γιατρού (γλωσσοπιέστρα)

Αρχικώς με το ένα χρώμα γράφετε το θέμα της λέξης πχ αν το ρήμα είναι βάζω γράφετε βαζ ,  και μετά τα υπόλοιπα ρήματα το ένα κάτω από το άλλο. Έπειτα στο ξυλάκι γράφετε με το άλλο χρώμα τις διάφορες καταλήξεις –ω,-εις,-ει,- ουμε, -ετε, -ουν.  

Στόχος είναι το παιδί κάθε φορά να βρίσκει  την κατάλληλη κατάληξη στο ξυλάκι  και να το τοποθετεί στο ανάλογο ρήμα με αποτέλεσμα να το διαβάσει όσες φορές χρειαστεί ώσπου να το καταλάβει και να το θυμάται. 

Παρακάτω επισυνάπτονται κάποια παραδείγματα:

Μπορείτε με αυτό τον τρόπο στον ελεύθερο χρόνο του να παίξετε κάνοντας το εναλλάξ πότε εσείς και πότε το παιδί.

Επιπλέον αυτό ενδείκνυται για την ορθογραφία της ημέρας διότι είναι ένας απλός και παράλληλα διασκεδαστικός τρόπος εκμάθησης.

Καλή σας διασκέδαση!

Παιδικός θυμός

Γράφει η Παπαδοπούλου Ειρήνη

Ο θυμός  είναι ένα φυσιολογικό συναίσθημα για τα παιδιά!

Όπως οι ενήλικοι θυμώνουν έτσι και τα παιδιά μπορούν να θυμώσουν με διάφορα πρόσωπα για διάφορους λόγους όπως:

- Με τον συνομήλικο τους
- Τους γονείς και τα αδέρφια του
- Τους εκπαιδευτικούς
- Το ευρύτερο περιβάλλον

Το κύριο μέλημα του ενήλικα  φροντιστή είναι να "εκπαιδεύσει" το παιδί να αποδεχτεί το θυμό σαν συναίσθημα αλλά να του δείξει υγιείς τρόπους να το εκφράσει.
Πχ: Φανταστείτε ένα γονέα που όταν θυμώνει χτυπάει το παιδί του,
το μήνυμα που  δίνει στο παιδί είναι ότι όταν θυμώνουμε χτυπάμε!
Για άλλη μια φορά λοιπόν θα αναφέρω ότι εμείς οι μεγάλοι, οι "σημαντικοί άλλοι" του παιδιού είμαστε το παράδειγμα για τα παιδιά.

Πώς όμως μπορούμε πρακτικά να βοηθήσουμε ένα παιδί που είναι θυμωμένο;

Ένα μέσο είναι η ζωγραφική. Πείτε στο παιδί να ζωγραφίσει πως νιώθει εκείνη την στιγμή. Μην είστε παρεμβατικοί, αφήστε να ζωγραφίσει με όποιο χρώμα θέλει και να διαλέξει εκείνο το υλικό. (Μαρκαδόροι, κηρομπογίες, ξυλομπογίες)

Σε μεγαλύτερα παιδιά ένα άλλο μέσο είναι το ημερολόγιο. Το παιδί  μπορεί να γράψει γιατί θύμωσε, τι έκανε όταν θύμωσε και έχει την ευκαιρία να τα ξαναδεί μετά, ώστε να βρει νέους τρόπους αντιμετώπισης και να απορρίψει μη λειτουργικούς.

Επιπλέον ένα άλλο κόλπο που μπορεί να βοηθήσει είναι το παιδί να φουσκώνει μπαλόνια ή να μετρήσει έως το 10 και να παίρνει βαθιές ανάσες.

Τέλος, ας μην ξεχνάμε ότι η ανάγνωση βιβλίων είναι ένας τρόπος ώστε το παιδί να επεξεργαστεί το συναίσθημα του θυμού!Παρακάτω επισυνάπτετε μια ενδεικτική βιβλιογραφία:

• Ελέγχω τα συναισθήματα μου
• Τι νιώθεις;Θυμό
• Είμαι Θυμωμένη
• Πως θα νικήσω το θυμό μου
• Κλάψ.όχι άλλα κλάματα
• Ο θυμωμένος Αρθούρ
• Παιχνίδια διαχείρισης θυμού για τα παιδιά (Βιωματικές ασκήσεις)

Eιδική Γλωσσική Διαταραχή

Γράφει η Μεχραλιέβα Ελμίρα

Λογοθεραπεύτρια 

Η Ειδική Γλωσσική Διαταραχή (ΕΓΔ) αποτελεί μια σημαντική διαταραχή της προφορικής γλωσσικής ικανότητας που δε συνοδεύεται από νοητική υστέρηση, εμφανή νευρολογική βλάβη ή διαταραχή ακοής. Τα παιδιά με ΕΓΔ αντιμετωπίζουν μια μεγάλη ποικιλία προβλημάτων τόσο σε γλωσσικό όσο και σε γνωστικό επίπεδο. Η ΕΓΔ είναι παρούσα από τη γέννηση και δεν προκαλείται σε ηλικία δύο ή τριών ετών ως αποτέλεσμα κάποιας ασθένειας ή κάπου ψυχολογικού τραύματος (Leonard, 2000).

Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά των παιδιών με ΕΓΔ είναι η καθυστέρηση στα στάδια ανάπτυξης του λόγου. Τα παιδιά με ΕΓΔ αργούν στην κατάκτηση των πρώτων λέξεων. Μια πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι η μέση ηλικία κατάκτησης των πρώτων λέξεων για τα παιδιά με τη συγκεκριμένη διαταραχή είναι οι 23 μήνες, ενώ για τα φυσιολογικά αναπτυσσόμενα παιδιά είναι οι 11 μήνες. Παρομοίως, οι πρώτοι συνδυασμοί λέξεων σε παιδιά με ΕΓΔ εμφανίζονται περίπου σε ηλικία 37 μηνών, ενώ σε φυσιολογικά παιδιά σε ηλικία 17 μηνών (Trauner & συν. 1995).

Η οργάνωση του λόγου είναι ανεπαρκής τόσο σε γραμματικό όσο και σε συντακτικό επίπεδο. Η συντακτική δομή που χρησιμοποιούν τα παιδιά με ΕΓΔ είναι απλοποιημένη. Χρησιμοποιούν απλές προτάσεις, οι οποίες μπορεί να είναι και συντακτικά λανθασμένες. Παραλείπουν συνδέσμους, αόριστες αντωνυμίες, ενώ στον αυθόρμητο λόγο τους χρησιμοποιούν τις κύριες συντακτικές κατηγορίες (υποκείμενο, ρήμα, αντικείμενο) (Leonard, 2000). Στον τομέα της γραμματικής μορφολογίας παρουσιάζουν προβλήματα που σχετίζονται με τη χρήση των άρθρων, τον πληθυντικό των ουσιαστικών, τις αντωνυμίες, την κατάληξη του αόριστου. Τα προβλήματα αυτά μπορεί να είναι από παραλείψεις, μέχρι αντικαταστάσεις ή λανθασμένη χρήση των παραπάνω (Bliss, 1989).

Τα παιδιά με ΕΓΔ παρουσιάζουν προβλήματα στην άρθρωση και στη φωνολογία. Αρκετά παιδιά δυσκολεύονται στην παραγωγή ενός ήχου ή μιας ομάδας ήχων, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται η καταληπτότητα της ομιλίας. Επιπλέον, το φωνολογικό σύστημα των παιδιών αυτών μπορεί να είναι ανοργάνωτο και να χρησιμοποιούν στην ομιλία τις φωνολογικές διεργασίες, όπως αντικατάσταση ενός φωνήματος με κάποιο άλλο, αντιμεταθέσεις συλλαβών σε μια λέξη, παραλείψεις συλλαβών, συγχύσεις ήχων σε μια λέξη.

Όσον αφορά το περιεχόμενο, τα παιδιά με ΕΓΔ χρησιμοποιούν λιγότερες ιδέες και έννοιες, έχουν φτωχό και ανακριβές λεξιλόγιο. Έχουν δυσκολία με την εκμάθηση καινούργιων λέξεων και ο λόγος τους χαρακτηρίζεται από προβλήματα εύρεσης και ανάκλησης ή γνώσης μίας λέξης και από αντικαταστάσεις λέξεων.
Η κατανόηση του λόγου στα παιδιά με ΕΓΔ είναι καλύτερη από την έκφραση. Σε γενικές γραμμές αντιλαμβάνονται το λόγο, αλλά χρειάζονται περισσότερο χρόνο για να επεξεργαστούν μια πληροφορία. Δυσκολεύονται περισσότερα στην κατανόηση σύνθετων εντολών, μεγάλων σε μήκος προτάσεων, αφηρημένων εννοιών και χώρο-χρονικών εννοιών.

Τα παιδιά με ΕΓΔ φαίνεται ότι παρουσιάζουν κάποιους περιορισμούς και στον τομέα της πραγματολογίας, που αφορά τις επικοινωνιακές χρήσεις της γλώσσας. Έχει βρεθεί ότι τα παιδιά με ΕΓΔ όσον αφορά στις πράξεις του λόγου (ευχαριστία, προειδοποίηση, άρνηση, έκφραση συγχαρητήριων, ερώτηση κλπ) έχουν μειωμένες επιδώσεις . Ακόμη, τα παιδιά με ΕΓΔ σε αρκετές περιπτώσεις δίνουν απαντήσεις σε ερωτήσεις οι οποίες είναι συνήθως εκτός θέματος, δημιουργώντας έτσι προβλήματα στη φυσιολογική επικοινωνιακή τους σχέση με τους γύρω τους. Επίσης, τα παιδιά με ΕΓΔ ξεκινούν συνομιλίες πιο εύκολα με συνομηλίκους παρά με ενηλίκους και καταφέρνουν καλύτερα όταν έχουν να μιλήσουν σε έναν παρά σε πολλούς συνομιλητές, ενώ παράλληλα τα καταφέρνουν καλύτερα όταν έχουν να μιλήσουν σε ένα παρά σε πολλούς συνομιλητές (Fey & Leonard, 1984).

Πάρνηθος 9 και Μουστακάτου 6

Τηλέφωνα επικοινωνίας: 2102440094 ,6973167150 

Στάδια ανάπτυξης και προσχολική ηλικία

Γράφει η Δέσποινα Χατζησταυρίδου
Ειδική Παιδαγωγός


Τα πέντε  πρώτα χρόνια ζωής του παιδιού αποτελούν τη βάση στις κοινωνικές, συναισθηματικές, οπτικο-κινητικές, γνωστικές  και γλωσσικές δεξιότητες.

Σε αυτό το άρθρο θα επικεντρωθούμε στα γλωσσικά στάδια, στα γνωστικά και στα κοινωνικά.

Γλωσσικά

Το παιδί θα πρέπει να μπορεί:

1. Να παρέχει πληροφορίες σχετικά με τη διεύθυνση του αλλά και προσωπικές πληροφορίες.
2. Να συντάσσει προτάσεις με περισσότερες από 5 λέξεις.
3. Να αφηγείται σωστά ορισμένες ιστορίες.
4. Να χρησιμοποιεί ορθά τους ρηματικούς χρόνους.


Προτεινόμενες δραστηριότητες

Ενδεικτικά κάποιες δραστηριότητες για την ανάπτυξη του λόγου είναι να διαβάζεται στο παιδί πολλά παραμύθια.
Επιπλέον να αφηγείστε δικές σας ιστορίες οι οποίες να έχουν αρχή μέση και τέλος. Να παρακολουθεί εκπαιδευτικά προγράμματα στην τηλεόραση ή στον υπολογιστή τα οποία του προσφέρουν γνώσεις. Να επισκέπτεσαι  όσο το δυνατόν περισσότερο μουσεία, θεατρικές παραστάσεις, σινεμά για να αποκτήσει περισσότερα ερεθίσματα και να κατακτήσει γρηγορότερα τα στάδια της ηλικίας του.

Γνωστικά στάδια

Το παιδί θα πρέπει να είναι σε θέση :

 1. Να γνωρίζει από 4  χρώματα και πάνω.
2. Να μετρήσει από 10 αντικείμενα και πάνω.
3. Να κατανοεί περισσότερο την έννοια του χρόνου.
4. Να γνωρίζει πληροφορίες για πράγματα που χρησιμοποιούμε καθημερινά σε ένα σπίτι.( χρήματα,  ηλεκτρικές συσκευές, διάφορα τρόφιμα.)

Προτεινόμενες δραστηριότητες
Ενδεικτικά κάποιες δραστηριότητες για την ανάπτυξης των γνωστικών δεξιοτήτων είναι να παίζεται διάφορα παιχνίδια όπως να βρίσκετε μέσα σε ένα δωμάτιο 4 παιχνίδια με το ίδιο χρώμα ή μέγεθος. Να τοποθετείτε τα παιχνίδια στη σειρά από το μικρότερο στο μεγαλύτερο και το αντίθετο. Να μετράτε ανθρωπάκια ή κούκλες και να τα αντιστοιχείτε με άλλα αντικείμενα.

Να συζητάτε το πρόγραμμά του χρησιμοποιώντας τις λέξεις χθες σήμερα αύριο αλλά και πριν και μετά για να προσανατολιστεί σιγά σιγά στο χρόνο. 

Μπορείτε επίσης να το απασχολείτε κάνοντας τις δουλειές του σπιτιού μαζί ή μαγειρεύοντας το αγαπημένο του φαγητό. Με αυτό τον τρόπο μοιράζεστε μαζί του τη χαρά της δημιουργίας και ταυτόχρονα το κάνετε ανεξάρτητο και δυναμικό. 

Κοινωνικά στάδια
Το παιδί επιθυμεί:

1. Να ευχαριστεί τους φίλους και να θέλει να είναι σαν τους φίλους του
2. Υπακούει και συμμορφώνεται στους κανόνες( τις περισσότερες φορές)
3. Να είναι μια δραστήρια προσωπικότητα συχνά χορεύει και τραγουδάει.
4. Ξεχωρίζει τη φαντασία από την πραγματικότητα.
5. Είναι περισσότερο ανεξάρτητο και επιθυμεί μόνο του να κάνει πράγματα.( όπως να πάει στο γειτονικό σπίτι μόνο του)

Προτεινόμενες δραστηριότητες
Ενδεικτικά κάποιες δραστηριότητες για την ανάπτυξη των κοινωνικών σταδίων είναι η επαφή του παιδιού με συνομηλίκους του στο πάρκο ή στο σπίτι του( εκτός σχολικού περιβάλλοντος). 

Να παίζει παιχνίδια επιτραπέζια με γονείς ή παιδιά της ηλικίας του τηρώντας ή με συμφωνία αλλάζοντας του κανόνες του παιχνιδιού. Να παίζει παιχνίδια φανταστικά αλλά να ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα χωρίς να τα συγχέει. 

Να δίνουν οι γονείς πρωτοβουλίες για να γίνει ανεξάρτητο δηλαδή να πάει στο γειτονικό σπίτι μόνο του, να φτιάξει ένα τοστ μόνο κ.α.

Ολοκληρώνοντας ελπίζω αυτό το χρόνο που έρχεται να θέσουμε νέους στόχους, να αναθεωρήσουμε αλλά και να δώσουμε περισσότερες πρωτοβουλίες στα παιδιά καλλιεργώντας τους συναισθήματα αυτοπεποίθησης και χαράς προκειμένου να έχουμε δυνατότερα «συναισθηματικά» παιδιά αλλά και γονείς. Εύχομαι ένα δημιουργικό χρόνο γεμάτο ψυχική και σωματική υγεία.